Miejski portal informacyjny:
Gdynia

Projekt „Gdynia ‘45” zorganizowany 14 kwietnia 2013 r. w Łapinie to kolejna edukacyjna inscenizacja historyczna, którą przygotowało Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.

Głównym celem wydarzenia było pokazanie historii zdobywania Pomorza, a w szczególności Gdyni, przez Armię Czerwoną w 1945 r. Ponad 50 rekonstruktorów wcieliło się w żołnierzy 1 Armii Wojska Polskiego i żołnierzy wojsk niemieckich, partyzantów oraz członków Tajnego Hufca Harcerzy, organizacji konspiracyjnej działającej w Gdyni i okolicach.

W trakcie turystyczno-historycznej wycieczki uczestnicy część trasy, położonej wzdłuż linii kolejowej z Kolbud do Niestępowa, pokonali na drezynach. Specjalną atrakcją było również zwiedzanie budynku Starej Papierni w Łapinie, w której były odtwarzane sceny zajmowania Gdyni.

Łącznie udział w projekcie wzięło ok. 400 osób. Przygotowano dwie trasy zwiedzania: dla dorosłych oraz dla rodzin z dziećmi w wieku 7-12 lat połączoną z warsztatami edukacyjnymi. Udział w nich wzięli rekonstruktorzy, którzy opowiadali o funkcjonowaniu wojskowego szpitala polowego, zaś ratownicy medyczni przeprowadzili szkolenie z udzielania pierwszej pomocy.

Rys historyczny:
Pomorze w latach 1939-45 było świadkiem wydarzeń, które na stałe wpisały się w pamięć o II wojnie światowej. Jako jedno z pierwszych doświadczyło hitlerowskiego Blitzkriegu i zbrodniczej okupacji, której częścią był obóz Stutthof. Tutaj jednak w wyjątkowo ciężkich warunkach rodziła się i trwała antyniemiecka konspiracja. Totalny charakter konfliktu widoczny jest szczególnie w trakcie pochodu Armii Czerwonej wiosną 1945 r. – niosącej wyzwolenie od Niemców, ale i wyjątkowo gorzki epilog.

• 3 marca 1945 r. wszystkie szlaki komunikacyjne prowadzące do Gdańska zostały opanowane przez oddziały Armii Czerwonej. W ciągu kilku dni udało się zająć Żukowo, Przodkowo, Kartuzy. W walkach toczonych na Pomorzu udział brała polska 1 Brygada Pancerna im. Bohaterów Westerplatte, która uczestniczyła w zajęciu Wejherowa, a później Gdyni i Gdańska.
• Od 19 marca trwało natarcie na Gdynię, która ostatecznie została zajęta 25 marca.
• 23 marca został zdobyty Sopot, a oddziały radzieckie dotarły do morza i oddzieliły ujście Wisły i Gdańska od Półwyspu Helskiego.
• Od połowy marca trwały walki w lasach oliwskich, a po zajęciu Sopotu przystąpiono do ataku na oddziały niemieckie stacjonujące w Gdańsku. Kolejne dzielnice były zdobywane do końca marca (27.03. zatknięto polską flagę na Dworze Artusa).
•  31 marca Sowieci zdobyli Westerplatte.

Stara Papiernia w Łapinie:
Historia Papierni w Łapinie położonej nad rzeką Radunią sięga roku 1877. Papiernia składała się wówczas z dwóch fabryk – pierwsza produkowała celulozę, którą następnie wozami konnymi przewożono do drugiej fabryki, która wyrabiała papier i papę na dachy.
W dwudziestoleciu międzywojennym Łapino należało do Wolnego Miasta Gdańska, a Łapińska Papiernia była jedyną czynną papiernią na terenie Wolnego Miasta Gdańska. W czasie II wojny światowej Papiernia należała do firmy Krieg et Company, która swoją siedzibę miała w Gdańsku przy ulicy Długi Targ nr 19. W Papierni produkowano wówczas papier stosowany do zaciemniania okien. Po wojnie fabryka przeszła w ręce państwowe.